Sześć sposobów na rozwijanie rozumienia tekstu u dzieci

Rozmawianie z dziećmi od najmłodszych lat, czytanie im książek i rozwijanie ich wypowiedzi pomagają budować podstawy późniejszego rozumienia tekstu. Auður Soffía Björgvinsdóttir, wykładowczyni Wydziału Nauk o Edukacji Uniwersytetu Islandzkiego i przewodnicząca Stowarzyszenia Specjalistów ds. Nauki Czytania na Islandii, podkreśla, że aby nauczyć się czytać, dzieci muszą najpierw dobrze opanować język. „Bez języka nie ma czytania” – mówi. Szkoła powinna wyrównywać szanse Wyniki badania PISA 2025 pokazują, że 44 proc. islandzkich uczniów pod koniec 10. klasy nie osiąga podstawowego poziomu rozumienia tekstu. Auður podkreśla, że szkoły powinny wyrównywać szanse, ponieważ dzieci nie mają takich samych warunków ani takiego samego wsparcia w nauce w domu. Kristján Ketill Stefánsson, docent Wydziału Nauk o Edukacji Uniwersytetu Islandzkiego, również uważa, że szkoły powinny zapewniać dodatkowe wsparcie dzieciom, które nie mogą liczyć na nie w domu. Rodzice również mogą wiele zrobić. Oto sześć wskazówek: Rozmawiaj z dzieckiem od najmłodszych lat. Rozmowy o codziennych doświadczeniach, prowadzone bogatym i starannym językiem, wspierają rozwój mowy i języka. Warto zabierać dzieci w różne miejsca i zachęcać je do rozmowy. Kiedy uczą się mówić, dobrze jest powtarzać ich wypowiedzi, rozwijając je i formułując nieco bardziej złożonym językiem. Czytaj dziecku. Książki mają zazwyczaj bogatszy język i słownictwo niż codzienne rozmowy. Czytanie na głos, zamiast ograniczania się do audiobooków, daje również możliwość rozmowy i interakcji z dzieckiem. Dbaj o czytanie w domu. Kristján podkreśla, że codzienne czytanie jest bardzo ważne. Zaleca poświęcanie na nie 15 minut dziennie, aby rozwijać płynność czytania. Chodź z dzieckiem do biblioteki. Jest to szczególnie przydatne dla rodziców, dla których islandzki nie jest językiem ojczystym. W bibliotekach pracują osoby, które mogą pomóc we wspieraniu rozwoju językowego dzieci. Organizowane są tam również różne wydarzenia i zabawy, a wspólne czytanie może stać się częścią rodzinnej wizyty. Dawaj dobry przykład. Rodzice powinni sami czytać książki, rozmawiać o nich i mieć je w domu w widocznym miejscu. Zwracaj uwagę na czas spędzany przed ekranem i wybierane treści. Niepokojące jest, jeśli dużą część czasu, który dzieci spędzają z rodzicami, zajmują ekrany. Jeśli dziecko korzysta z urządzeń, ważny jest również odpowiedni dobór oglądanych treści. Kristján zwraca uwagę, że czytanie musi konkurować z innymi formami rozrywki. Dorośli powinni inicjować rozmowy Auður zwraca uwagę, że niektóre dzieci same często inicjują kontakt i domagają się uwagi, podczas gdy inne robią to znacznie rzadziej. „Wtedy to my, dorośli w życiu tych dzieci, musimy pomagać im rozwijać język. Musimy stworzyć warunki do rozmowy i zachęcać je do niej” – mówi.